در ناحيهء قصر الصوامع به گور شد . مدت خلافت معتز از وقتى كه در سامرا با وى بيعت كردند تا وقتى كه خلع شد چهار سال و شش ماه و بيست و سه روز بود . همه عمرش بيست و چهار سال بود . وى سپيدگون بود با موى سياه انبوه ، با چشمان و چهرهء نكو و پيشانى كوتاه و گونه هاى سرخ ، با پيكر نكو و قامت بلند . مولدش در سامرا بود . خلافت المهتدى - بالله پسر واثق به روز چهارشنبه ، يك روز مانده از رجب همين سال ، با محمد بن واثق بيعت كردند و المهتدى بالله نام گرفت . كنيه اش ابو عبد الله بود ، مادرش كنيزى بود رومى به نام قرب . يكى كه در كارشان حضور داشته بود گويد كه محمد بن واثق بيعت كسى را نپذيرفت تا معتز را آوردند كه خويشتن را خلع كرد و گفت كه از انجام كارى كه به او سپرده شده ناتوان است و مايلست كه آن را به محمد بن واثق تسليم كند . معتز دست خويش را دراز كرد و با محمد بن واثق بيعت كرد كه او را المهتدى نام كردند . آنگاه دور شد و خواص وابستگان بيعت كردند . نسخهء رقعه اى كه معتز خويشتن را خلع كرده بود چنين بود : « به نام خداى رحمان رحيم . اين چيزى است كه شاهدان ياد شده در اين مكتوب شاهد آن شده‌اند . شاهد شده‌اند كه ابو عبد الله پسر امير مؤمنان ، المتوكل على الله ، به نزد آنها مقر شد و آنها را بر خويشتن شاهد گرفت به وقتى كه عقل درست داشت و اختيار عمل ، به دلخواه نه به اكراه ، كه در كار خلافت و انجام امور مسلمانان كه به عهده گرفته بود نگريست و چنان ديد كه در خور آن نيست و لياقت آن ندارد و از انجام بايسته هاى آن عاجز است و ناتوان ، كه خويشتن را از آن برون كرد و از آن بيزارى